papersDopłaty są jedną z form dofinansowania spółki. Aby jednak móc nałożyć na wspólników spółki obowiązek ich wniesienia taka możliwość musi zostać przewidziana w umowie spółki. Jeśli przy zakładaniu spółki wspólnicy „zapomnieli” dodać postanowienie o obowiązkowych dopłatach – nic straconego! Obowiązek wniesienia dopłat do spółki może zostać „dodany” do umowy. Przy konstruowaniu postanowienia o możliwości wniesienia dopłat do spółki trzeba jednak pamiętać
o kilku zasadach:

  1. należy zaznaczyć, iż na wszystkich wspólników zostaje nałożony obowiązek wniesienia do spółki dodatkowych środków pieniężnych w formie dopłat.
  2. należy uściślić, iż świadczenie wspólników ma być równomierne do udziałów
  3. należy wskazać liczbowo wysokość dopłat przypadającą w stosunku do udziałów [1].

Najwięcej problemów w praktyce sprawia ostatni element. Określenie liczbowo wysokości dopłat to nic innego jak wskazanie maksymalnej wysokości dopłat, jakich wniesienia może domagać się spółka od wspólnika. Powinno być ono sformułowane na tyle dokładnie, by wspólnik mógł wyliczyć przypadającą na niego wysokość dopłat. Szczególnie ważne jest to w wypadku spółek zawiązanych na czas nieokreślony. Za niedopuszczalny w takim wypadku uznaje się np. zapis wskazujący, iż wspólnicy spółki są zobowiązani do wniesienia co roku do spółki dopłat w wysokości 100% wartości nominalnej udziałów [2].

Wskazanie limitu dopłat może przybrać różne formy m.in. poprzez wskazanie górnej granicy dopłat, posłużenie się ułamkową albo procentową wartością udziału. Dopuszczalne jest także wskazanie, że na każdy udział przypada 100,00 zł dopłaty nie więcej jednak niż 100.000,00 zł na każdego wspólnika. Za nieważne natomiast będzie uznane postanowienie, w którym na każdego wspólnika zostaje nałożony obowiązek wniesienia dopłat w tej samej wysokości, nawet jeśli każdy wspólnik ma tyle samo udziałów.

Wskazane wyżej wymogi formułowania obowiązku wniesienia dopłat do spółki, muszą wynikać z umowy spółki, nie zaś z uchwały podjętej na ich podstawie, tzw. uchwały wykonawczej. Uchwała podjęta na podstawie postanowienia umowy spółki o obowiązku wniesienia dopłat ma za zadanie:

  • skonkretyzować ogólny obowiązek wniesienia przez wspólników dopłat,
  • szczegółowe określenie wysokości dopłat przypadających na każdego wspólnika
  • ewentualnie podanie terminu wniesienia dopłat do spółki.

 

UWAGA!

W żadnym wypadku nie może ona jednak zastępować bądź konwalidować wadliwie sformułowanego postanowienia umowy spółki.

Jeżeli zapis w umowie spółki nie spełnia wymagań określonych wyżej, uchwała podjęta na podstawie wadliwie sformułowanego postanowienia umowy spółki może zostać zaskarżona. Niezwykle ważne w wypadku, gdy uchwała wykonawcza określa termin wniesienia dopłat, jest zabezpieczenie interesów wspólników, którzy zakwestionowali skuteczność uchwały przed ewentualną egzekucją przez spółkę nałożonego na nich obowiązku.

[1] por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 19 kwietnia 2013 roku, I ACa 275/13.
[2] Z. Jara, [w:] Z. Jara(red.), Komentarz do art. 177 KSH [w:] Kodeks spółek handlowych. Komentarz, Warszawa 2016, Legalis.